سخنگوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور اعلام کرد که پیش نویس قرارداد در سامانه تا قبل از ثبت رسمی در دفتر اسناد رسمی، هیچ اثر حقوقی ندارد و شهروندان باید از پرداخت وجه یا ثمن معامله در این مرحله خودداری کنند.
این هشدار در راستای اجرای قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول صادر شده و نقش مهمی در کاهش اختلافات ملکی دارد.
پیش نویس قرارداد در سامانه چیست؟
به گفته اعظم قویدل، پیش نویس قرارداد در سامانه متنی است که شامل:
-
-
-
-
-
- مشخصات طرفین معامله
- اطلاعات ملک
- هویت اشخاص دارای سمت
- شروط مورد توافق اولیه
-
-
-
-
میباشد و توسط مشاوران املاک دارای پروانه صنفی در سامانه درج میشود.
اما نکته مهم اینجاست:
🔴 این پیش نویس تا زمان ثبت توسط سردفتر، فاقد آثار حقوقی قرارداد است.
چرا نباید هنگام درج پیش نویس قرارداد وجه پرداخت شود؟
طبق اعلام رسمی سازمان ثبت:
-
-
-
-
-
- پیش نویس قرارداد در سامانه صرفاً مرحله مقدماتی است.
- در صورت عدم مراجعه یکی از طرفین طی ۵ روز، پیش نویس به صورت خودکار حذف میشود.
- در این مرحله هیچ تعهد قانونی ایجاد نمیشود.
-
-
-
-
بنابراین شهروندان باید:
✔ از پرداخت وجه نقد
✔ از تحویل اسناد
✔ از تبادل مدارک اصلی
تا زمان مراجعه به دفتر اسناد رسمی خودداری کنند.
تکلیف معاملات املاک دارای سند حدنگار چیست؟
اگر ملک دارای سند مالکیت حدنگار (تک برگ سبز رنگ) باشد:
-
-
-
-
-
- تنظیم مبایعهنامه عادی یا قولنامه دستنویس ممنوع است.
- دعواهای ناشی از معاملات عادی در مراجع قضایی قابل استماع نیست.
-
-
-
-
در این موارد، معامله باید مطابق قانون الزام به ثبت رسمی انجام شود.
تفاوت پیش نویس قرارداد با قرارداد یکسان
1️⃣ پیش نویس قرارداد در سامانه
-
-
-
-
-
- فاقد اثر حقوقی
- مهلت مراجعه ۵ روزه به دفترخانه
- در صورت عدم مراجعه حذف میشود.
- پرداخت وجه در این مرحله توصیه نمیشود.
-
-
-
-
2️⃣ قرارداد یکسان
-
-
-
-
-
- دارای اثر حقوقی
- امکان تغییر شروط ندارد.
- در حال حاضر ۱۴ نوع قرارداد یکسان در سامانه موجود است.
- پرداخت ثمن معامله هنگام ثبت آن بلامانع است.
- مهلت مراجعه به دفترخانه: حداکثر ۳ ماه
-
-
-
-
روشهای قانونی انجام معامله ملکی
سخنگوی سازمان ثبت سه روش قانونی را معرفی کرد:
روش اول: درج پیش نویس قرارداد در سامانه
سپس مراجعه طرفین ظرف ۵ روز به دفتر اسناد رسمی
روش دوم: ثبت قرارداد یکسان در سامانه
سپس مراجعه ظرف ۳ ماه برای ادامه فرآیند
روش سوم: مراجعه مستقیم به دفتر اسناد رسمی
در این حالت سردفتر بر اساس توافق طرفین نسبت به تنظیم سند رسمی اقدام میکند.
نکته مهم درباره سند تعهد به بیع
تنظیم سند تعهد به بیع:
-
-
-
-
-
- در معاملات نقدی بدون توافق طرفین ممنوع است.
- نباید موجب تحمیل هزینه اضافی شود
- الزامی پس از درج پیش نویس قرارداد در سامانه ندارد.
-
-
-
-
جمعبندی تخصصی برای فعالان حوزه ثبتی
هشدار سازمان ثبت درباره پیش نویس قرارداد در سامانه نشان میدهد که مرحله درج پیش نویس صرفاً یک فرآیند اداری اولیه است و نباید با قرارداد رسمی اشتباه گرفته شود.
برای جلوگیری از اختلافات ملکی:
✔ معامله املاک دارای سند حدنگار فقط باید رسمی انجام شود.
✔ پرداخت وجه قبل از ثبت رسمی توصیه نمیشود.
✔ آگاهی از تفاوت پیش نویس و قرارداد یکسان ضروری است.